สาระธรรม

ใจมนุษย์ ยากแท้หยั่งถึง


     น้ำมหาสมุทรถึงจะลึกขนาดไหน เขาก็มีเครื่องวัดลงไปว่ามันลึกขนาดไหน เขายังวัดได้ แต่ใจของมนุษย์มันวัดกันไม่ได้ ไม่รู้จะลึกขนาดไหน มันลึกกว่าน้ำมหาสมุทรทะเล มันไม่ใช่เหมือนสัตว์เดรัจฉาน ถ้ามันแพ้แล้ว มันยอมแพ้ตลอดเลยนะ แต่มนุษย์นี้ไม่ใช่นะ ถึงจะยอมแพ้ก็เถอะ ต่อหน้าแล้ว ครับผม ค่ะ แต่ลับหลังขึ้นมา เผลอเมื่อไหร่ก็เมื่อนั้น เพราะว่ามนุษย์นี้ไม่ใช่ธรรมดา ใจของมนุษย์หยั่งไม่ถึง

     พระพุทธเจ้าท่านเคยตรัสไว้สมัยหนึ่ง ท่านได้ไปที่กรุงราชคฤห์ นายเปสสะ เป็นนายหัตถาจารย์ เป็นผู้ฝึกหัดช้าง เห็นพระสงฆ์ทั้งหลายมานั่งกับพระพุทธเจ้าตั้ง 400-500 รูป นายเปสสะเห็น โอ้... พระพุทธเจ้าสอนพระสงฆ์ สอนอย่างไรหนอทำไมอยู่ในความสงบ อยู่ในความเรียบร้อยขนาดนี้ พระพุทธองค์บอกว่า เราสอนด้วยศีลและวินัย คือ กฎระเบียบ พระสงฆ์จึงอยู่ในความเรียบร้อย

     เมื่อนายเปสสะถามเรา  เราก็จะถามนายเปสสะ ท่านฝึกหัดช้างฝึกหัดอย่างไร ช้างเป็นสัตว์เดรัจฉานไม่รู้ภาษาอีกต่างหาก
นายเปสสะ บอกว่า การฝึกหัดช้าง ถึงจะเป็นสัตว์เดรัจฉาน แต่เราก็รู้มันได้ มันพอใจ หรือไม่พอใจ เรารู้มันได้
เพราะอากัปกิริยาของมัน มันตื้น มันไม่เหมือนมนุษย์ มนุษย์นี้ลึกนะ เพราะข้าพระองค์นี่ บอกลูกน้องทำอย่างนั้น อย่างนั้น เขาก็บอกครับผม พอเสร็จแล้วมันทำไปอีกอย่าง มันตรงกันข้ามกับที่เราได้พูดได้กล่าวกัน

     
เพราะฉะนั้นใจของมนุษย์มันหยั่งไม่ถึงจริง ๆ พระพุทธเจ้าเลยบอกว่า ใช่ ถูกต้องเปสสะ ใจของมนุษย์มันลึกว่าน้ำมหาสมุทรทะเล สิ่งเหล่านี้ พระพุทธเจ้าตรัสไว้ 2,000 กว่าปี ให้พวกเราคิดดูสิว่า จริงไหม จิตใจของมนุษย์หยั่งไม่ถึงจริงๆ เพราะฉะนั้น ศีลธรรม จริยธรรม ที่นำมาประพฤติปฏิบัติจะเป็นเครื่องยับยั้งทางด้านจิตใจของมวลมนุษยชาติ ขอให้มวลมนุษย์ทุกคน ให้ประกอบคุณงามความดี สั่งสมคุณงามความดีเข้าสู่จิตใจ จะมีแต่ความเจริญ จะมีแต่ความร่มเย็นผาสุก

                                         หลวงพ่ออินทร์ถวาย สันตุสสฺโก (เจ้าอาวาส วัดป่านาคำน้อย จ.อุดรธานี)
                                           
                                           พระธรรมเทศนา "นับหนึ่งใหม่ที่ใจของเรา" วันพุธที่ 1 มกราคม 2563

                                                  ยุวพุทธิกสมาคมแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์