สาระธรรม

คุณธรรมเครื่องยึดเหนี่ยวจิตใจ


           คุณธรรมเครื่องยึดเหนี่ยวจิตใจ
 
               ประการที่หนึ่ง  ได้แก่ การให้ คือให้การสงเคราะห์ช่วยเหลือกัน  ให้อภัยไม่ถือโทษกัน  ให้คำแนะนำตักเตือนที่ดีต่อกัน
               
               ประการที่สอง 
ได้แก่การมีวาจาดี  คือพูดแต่คำสัตย์คำจริงต่อกัน  พูดให้กำลังใจกัน  พูดแนะนำประโยชน์ให้แก่กัน  และพูดให้รักใคร่ปรองดองกัน
         
               ประการที่สาม 
ได้แก่การทำประโยชน์แก่กัน  คือประพฤติปฏิบัติตนให้เกิดประโยชน์  เกื้อกูลทั้งแก่กันและกัน  และแก่หมู่คณะโดยส่วนรวม
         

               ประการที่สี่   ได้แก่การวางตนสม่ำเสมออย่างเหมาะสม  คือไม่ทำตัวให้ดีเด่นเกินกว่าผู้อื่น  และไม่ด้อยต่ำทรามไปจากหมู่คณะ  หมู่คณะใดมีคุณธรรมเครื่องยึดเหนี่ยวกันไว้ดังกล่าว หมู่คณะนั้นย่อมจะมีความเจริญมั่นคง   
               พระพุทธศาสนา ชี้ทางดำเนินชีวิตที่ปราศจากโทษ  ช่วยให้เกิดความเจริญร่มเย็นได้อย่างแท้จริงเพราะมีคำสั่งสอนที่มีลักษณะพิเศษ  ในประการที่อาศัยเหตุผล  อันถูกต้อง  เที่ยงธรรม ตามความเป็นจริงพื้นฐาน
          

           การมุ่งสอนคนให้เก่งอาจทำให้เกิดจุดบกพร่องต่างๆ ขึ้นในตัวบุคคลได้ไม่น้อย  ที่สำคัญก็มี
           
             ข้อหนึ่ง 
บกพร่องในความคิดพิจารณาที่รอบคอบและกว้างไกล เพราะใจร้อนเร่งจะทำการให้เสร็จโดยเร็วเป็นเหตุให้การงานผิดพลาด ขัดข้องและล้มเหลว
         

             ข้อสอง  บกพร่องในความนับถือและเกรงใจผู้อื่น  เพราะถือว่าตนเป็นเลิศ  เป็นเหตุให้เย่อหยิ่ง  มองข้ามความสำคัญของบุคคลอื่น  และมักก่อความขัดแย้งทำลายไมตรีจิต  มิตรภาพ  ตลอดจนความสามัคคีระหว่างกัน
         

             ข้อสาม  บกพร่องในความมัธยัสถ์  พอเหมาะพอดีในการกระทำทั้งปวง  เพราะมุ่งหน้าแต่จะทำตัวให้เด่น  ให้ก้าวหน้า  เป็นเหตุให้เห็นแก่ตัว  เอารัดเอาเปรียบ
 
             ข้อสี่  
บกพร่องในจริยธรรมและความรู้จักผิดชอบชั่วดี  เพราะมุ่งแต่จะแสวงหาประโยชน์เฉพาะตัวให้เพิ่มพูนขึ้น  เป็นเหตุให้ทำความผิดและความชั่วทุจริตได้โดยไม่รู้สึกสะดุ้งสะเทือน

                       เมื่อคิดเรื่องใด  สิ่งใด ต้องทำใจให้มั่นคง  เป็นกลาง มีเหตุ มีผล มีความจริงใจ  และสุจริต  เที่ยงตรง  เพื่อความคิดจักได้กระจ่างแน่วแน่  เห็นถึงจุดหมายและประโยชน์ที่แท้ของภารกิจของตน
                                  

                                                    แผนที่ชีวิต
                             จากพระบรมราโชวาทและพระราชดำรัส
                  พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ภูมิพลอดุลยเดชมหาราช (รัชกาลที่ 9 )