สาระธรรม

แนวทางการเจริญวิปัสสนากรรมฐาน


       
          โยคีต้องจำไว้ว่า ปกติใจเราคุ้นกับการไป ไม่คุ้นกับการอยู่ ฉะนั้นวันแรก 2 วัน ใจจะต้องดิ้นรนมาก เมื่อมันดิ้นรนเราก็ไม่ต้องกลัว มันเป็นสภาวะหนึ่ง เป็นธรรมดาของใจเรา เพราะว่าเราปล่อยเขามามาก จู่ๆ เราจะมากักขังเขาให้อยู่ เขาจะไม่อยู่อย่างที่เราตั้งใจ เพราะกำลังสติ สมาธิ ของเรามันน้อย เมื่อน้อยอยู่เอาเขาไม่อยู่ แต่ไม่ต้องหงุดหงิด ไม่ต้องหิ้วกระเป๋ากลับบ้าน ไม่ต้องเอาญาณม้วนเสื่อกลับบ้าน
         
   จะบอกล่วงหน้าให้รู้ไว้ก่อนว่า  ถ้าเข้าวันที่ 3 ไปแล้วมันจะดี วันที่1 วันที่ 2 จะเป็นนักปฏิบัติเก่า นักปฏิบัติใหม่ก็แล้วแต่ 2 วันนี่ จะเป็นวันที่ใจเราจะดิ้นรนกระวนกระวายมาก บอกให้รู้ก่อนเพราะใจมันคุ้นกับการไป ไม่คุ้นกับการอยู่ ปกติในชีวิตประจำวันเราจะปล่อยใช่ไหม เห็นก็ปล่อยไปเต็มที่ ได้กลิ่นลิ้มรส ถูกต้องคิดนึกอะไร เราปล่อยไปเต็มที่ไม่เคยกันเขา แต่มาตอนนี้เราจะกันเขา เขาจะอยู่ง่ายๆไหม อย่างที่เคยอุปมาเหมือนคนที่เคยเที่ยวกลางคืน เพราะว่าไปทำงานอะไรเสร็จ กลับมาบ้านก็รีบอาบน้ำแต่งตัวเสร็จ มีรถจักรยานก็ปั่นจักยานไป มีรถเครื่องก็เอารถเครื่องไป เขาก็ออกไปทุกวันๆ เราจะให้เขาอยู่บ้านสักวันหนึ่ง เขาสบายใจไหม ใจมันไม่อยู่ เราถามว่าบ้านนี้ไม่ใช่บ้านเขาหรือก็ใช่ห้องนอนก็มี เครื่องบริการความสะดวกมีทุกอย่าง ห้องแอร์ก็มี อะไรก็มีพร้อมทุกอย่าง อาหารการกินมีพร้อมทุกอย่าง แต่เขาไม่อยากอยู่ ถามว่าทำไมจึงเป็นเช่นนั้น เพราะเขาคุ้นกับการไป เขาไม่ค่อยอยู่บ้าน นิสัยของเขา เขาฝึกอย่างนั้นไปทุกวัน ๆ  แต่ถ้าจะให้เขาอยู่บ้านสักวัน เขาจะอึดอัด ดิ้นรน กระวนกระวาย อยู่ไม่ได้
           
         
 ใจของเราก็เหมือนกัน เราปล่อยออกทุกวัน เห็นก็ปล่อย ได้ยินก็ปล่อย ได้กลิ่น ลิ้มรส ถูกต้องคิดนึกอะไรๆ เราก็ปล่อยเต็มที่ แล้วจู่ๆ เราจะให้เขามาอยู่อย่างนี้ เขาไม่ได้อิสระ พอเราจะให้เขาอยู่เขาจะอยู่เหมือนใจเราไหม เขาจะต้องดิ้นรน ให้จำตัวนี้ไว้ ฉะนั้น 2  วันนี้ อย่าไปบ่น ห้ามบ่น ถ้าเราจะบ่นๆ ที่เราปล่อย เมื่อก่อนเราปล่อยไม่เห็นบ่น ดูก็ดูเต็มที่ เพลินไปเลย ถ้าเราจะบ่นต้องบ่นตอนนั้น  ตอนปล่อยเราไม่บ่น ตอนที่เขาไม่อยู่เราจะไปบ่นถูกหรือเปล่า
           
       
   ฉะนั้นช่วงนี้ไม่ต้องไปคิดอื่น ให้กำหนดอย่างเดียว เพราะเราจะได้รักษาตัวของเราได้ถูกว่าต่อไปนี้เรามาตรงนี้ เรามาเพื่อจะเอาใจใส่ ดูแลตัวเอง เพราะเราสนใจคนอื่นมามาก เรารักตัวเองแต่เราไม่ได้สนใจตัวเอง เราตกเป็นทาสมามาก เราไม่ได้อิสระความเป็นไท เราปล่อยให้ใจของเราเป็นทาสของสิ่งอื่นที่นอกจากตัวเราเป็นมานาน แล้ววันนี้เราจะประกาศอิสรภาพ แค่ 10 วันไม่เอามาก ถ้าออกไปหลังจากนี้ก็เป็นทาสเหมือนเดิม ความเป็นทาสไม่ต้องขอร้อง ฉะนั้นตอนนี้ 10 วัน ก็ขอให้ทุ่มจิตใจให้เต็มที่  เขาจะดิ้นรนอย่างไร เราก็ต้องอดทนอย่าไปกลัวตามเขา ไม่ต้องไปดิ้นรน กระวนกระวายกับเขา
                       
                             
 จากหนังสือแนวทางการเจริญวิปัสสนากรรมฐาน
                           โดย...พระครูภาวนาสมณวัตร วิ. (ประจาก สิริวัณโณ )
                 
                           ยุวพุทธิกสมาคมแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์